De zon in de bergen vraagt meer voorbereiding dan een gewone zonnige dag in het dal. Op hoogte is de uv-straling sterker, terwijl wind en koele lucht verbranden minder snel laten voelen. Wie gaat wandelen, fietsen of met kinderen naar een bergmeer trekt, doet er goed aan zonnebrand, kleding, zonnebril en routekeuze bewust te plannen. Zo voorkom je dat een mooie bergdag eindigt met verbrande huid, pijnlijke ogen of oververhitting.
In het kort
In de bergen verbrand je vaak sneller dan je verwacht. Dat komt niet alleen doordat je dichter bij de zon bent, maar vooral doordat de atmosfeer op hoogte dunner is. Er wordt minder uv-straling tegengehouden voordat die je huid bereikt.
Daar komt bij dat de temperatuur misleidend kan zijn. Op 2000 meter voelt het door wind of frisse lucht soms aangenaam koel, terwijl de zonkracht toch hoog is. Je merkt dan minder snel dat je huid verbrandt.
Ook de omgeving speelt mee. Sneeuwvelden, water, lichte rotsen en zandige paden kunnen zonlicht weerkaatsen. Bij een bergmeer, op een gletsjerpad of tijdens een wandeling boven de boomgrens krijg je daardoor niet alleen zon van boven, maar ook reflectie van onderen en opzij.
Bewolking is geen garantie dat je veilig bent. Een dun wolkendek houdt warmte tegen, maar laat nog altijd uv-straling door. Juist op zulke dagen smeren veel wandelaars te laat.
Voor een zonnige bergwandeling is dit handig in je rugzak:
Stop je zonnebrand niet onderin je rugzak. Leg de tube op een plek waar je er makkelijk bij kunt, anders is de kans groot dat je onderweg te weinig smeert.
Kinderen verbranden sneller en merken vaak later dat ze te veel zon hebben gehad. Smeer ze ruim voor vertrek in, herhaal dit onderweg en laat ze een pet of hoed en zonnebril dragen. Zoek op warme dagen regelmatig schaduw op, ook als ze zelf nog volop energie lijken te hebben.
Bij bergmeren is extra aandacht nodig. Water kaatst licht terug en door zwemmen of spelen verdwijnt zonnebrand sneller van de huid. Smeer na het afdrogen opnieuw en laat kinderen niet te lang in de volle zon zitten.
Ook sneeuwvelden verdienen aandacht, zelfs in de zomer. Op hoge wandelroutes kan nog sneeuw liggen en die reflecteert fel. Een zonnebril en goede gezichts- en lipbescherming zijn dan belangrijk, ook als de lucht fris aanvoelt.
Ben je toch verbrand, ga dan zo snel mogelijk uit de zon. Bedek de huid met luchtige kleding, koel de huid voorzichtig en drink voldoende. Ga niet opnieuw in de volle zon lopen met verbrande huid.
Bij ernstige verbranding, blaren, koorts, misselijkheid, duizeligheid of aanhoudende hoofdpijn is het verstandig medische hulp te zoeken. In de bergen kunnen klachten door zon, hitte, inspanning en hoogte elkaar versterken.
Voorkomen blijft dus de beste aanpak. Wie zonnebrand, kleding, zonnebril en routeplanning combineert, kan op zonnige dagen veel comfortabeler en veiliger de bergen in.
Veelgestelde vragen over bescherming tegen de zon in de bergen
Thijs is een bergliefhebber op twee wielen. Hij komt van jongs af aan in de bergen om te wielrennen, wandelen en skiën. Bij menig cyclo stond hij aan de start en inmiddels hangt er regelmatig een fietskar achter zijn racefiets met daarin zijn twee dochters. Thijs is al jarenlang betrokken bij Indebergen en expert op het gebied van wielrennen in de bergen.
