Terwijl Nederland zucht onder een weeralarm met code rood voor extreme hitte, denderen in de Alpen de watervallen, glinsteren de bergmeren en is er op duizend meter hoogte gewoon nog schaduw te vinden. Het klinkt bijna oneerlijk, maar het is simpele natuurkunde: als het thuis te heet wordt om na te denken, is een bergvakantie misschien wel de slimste keuze die je deze en volgende zomers kunt maken. We leggen je uit waarom en hoe je het slim aanpakt.
Laten we eerlijk zijn over de situatie thuis. Sinds 18 juni is het Nationaal Hitteplan van het RIVM actief in heel Nederland en vandaag heeft het KNMI opgeschaald naar code rood. In grote delen van het land worden maxima tussen de 35 en 40 °C verwacht, met landinwaarts plaatselijk zelfs een streep richting de 40. De nachten bieden nauwelijks soelaas: in de steden koelt het niet verder af dan 23 tot 25 °C. In de Randstad heb je geen knop om aan te draaien. Het is heet, het blijft heet, en je zit eraan vast. En precies daar zit het verschil met de bergen. Ook in de Alpenlanden zijn er weerwaarschuwingen voor hitte afgegeven, maar de bergen bieden een uitweg.
In het dal kan het óók snikheet zijn, daar moeten we niet geheimzinnig over doen. Maar in de bergen heb je iets wat de Randstad niet heeft: hoogte. En hoogte is verkoeling. Als vuistregel daalt de temperatuur met ongeveer 0,6 °C per 100 hoogtemeters, oftewel zo'n 6 °C per kilometer. We hebben dat hoogte-effect wel eerder laten zien, maar het rekenvoorbeeld is zo mooi dat we het hier even herhalen.
Stel: in het dal op 500 meter is het 35 °C. Stap je in de bergbaan en laat je je naar een bergstation op 2000 meter brengen, dan overbrug je 1500 hoogtemeters. Volgens de vuistregel kom je dan uit op zo'n 25 à 26 °C. Aangenamer, en bovendien: je bent er in een kwartiertje, zonder zweetdruppel. Dat is het geheim van de bergen tijdens een hittegolf: je kiest letterlijk je eigen klimaat. Te warm beneden? Een paar honderd meter hoger zit je goed. Een gondel is in die zin niet zomaar een liftje naar een uitzicht, maar je persoonlijke thermostaat.
Een eerlijke kanttekening: hoog betekent niet automatisch koel. Op een windstille, zonovergoten zuidhelling kan ook 26 °C nog bloedheet aanvoelen, en op hoogte is de uv-straling sterker. De winst zit hem in de combinatie van hoogte mét schaduw en die heb je in de bergen voor het uitkiezen in de bossen of in kloven.
Niets verkoelt zo eerlijk als water, en de Alpen lopen ervan over. Neem de Krimmler Wasserfälle in het Salzburgerland: vanaf 380 meter dendert het water in drie fases naar beneden, de hoogste waterval van Europa. De fijne nevel die daarbij ontstaat, hangt als een natuurlijke koeldouche boven het pad. Op een hete dag voelt het er meters in de omtrek heerlijk fris. Artsen roemen die nevel zelfs al twee eeuwen om zijn werking op de luchtwegen. Collega Miranda zocht gisteren de Eifersbacher waterval op, die je op de foto bovenaan dit artikel zit. Heerlijk!
En dan de bergmeren. Een duik in helder, koel bergwater met een panorama van besneeuwde toppen op de achtergrond: er is weinig dat daaraan tippen kan op een tropische dag. Of je nu de mooiste zwemmeren van Oostenrijk opzoekt, je laat verrassen door de helderste meren van Zwitserland of een familievriendelijk zwemmeer in Duitsland uitkiest, verkoeling is nooit ver weg. Eén ding vooraf: lees even onze uitleg over de regels en veiligheid bij het zwemmen in een bergmeer. Bergwater kan verraderlijk koud zijn, en na een warme wandeling reageert je lichaam daar soms heftig op. Rustig inzakken dus.
Wil jij op de hoogte blijven van het laatste nieuws uit de bergen, verrast worden met leuke tips en aantrekkelijke aanbiedingen ontvangen? Schrijf je nu in en ontvang 'm iedere week in je mailbox.
Wil je het water niet alleen ondergaan maar er middenin zitten, dan zijn de Alpen een speeltuin. Raften over bruisend smeltwater, canyoning door een koele kloof, of rustiger aan suppen en kanoën over een spiegelglad meer, actief zijn en afkoelen vallen hier heerlijk samen. Aan een meer als de Achensee, waar we eerder deze week waren, kun je suppen, raften en zelfs canyoning combineren met een dag aan het strand.
Een bergvakantie tijdens een hittegolf is een geweldig idee, mits je je gedrag aanpast aan de natuur. Want ook de Alpen voelen de hitte. Op dit moment geldt er ook code rood in delen van Oostenrijk en Zwitserland. Houd daarom een paar nuchtere regels aan en lees onze tips voordat je de bergen in gaat met hitte.
Terwijl Nederland de gordijnen dichttrekt en wacht tot het overwaait, kun jij kiezen. Voor hoogte als airco, voor watervallen en bergmeren als koeldouche, voor een dag raften in plaats van plakken aan de bank. Een bergvakantie verruilt de benauwde, onontkoombare stadshitte voor een omgeving waar verkoeling altijd binnen handbereik ligt. Je hoeft alleen maar omhoog te bewegen. En dat, beste bergliefhebber, is misschien wel het slimste wat je deze zomer met je vakantiedagen kunt doen. En plan ook vast je volgende zomervakantie naar de bergen in plaats van naar de costa!
Pak je wandelschoenen, vul je bidon, en wij zien je in de koelte.
Welk seizoen het ook is, Mike is altijd graag in de bergen te vinden. Niet alleen in de zomer of winter, juist ook in de herfst of in het voorjaar zijn de bergen geweldig. Hij kan genieten van mooie wandeltochten om het water, suppen of kanoën op het water, of gewoon neerploffen en relaxen aan het water. Als Mike maar in de bergen is!
