De winter heeft afgelopen weekend voor gevaarlijke situaties gezorgd in de Alpen. Sneeuwval, ijzige bergpaden en slecht zicht leidden op verschillende plekken tot grote reddingsacties. Bij de Hochkönig, de Zugspitze en de Hochstaufen kwamen jonge bergwandelaars en klimmers in de problemen. Reddingswerkers moesten soms urenlang door sneeuw en gevaarlijk terrein om hen te bereiken. De incidenten laten zien hoe snel de omstandigheden in de bergen in november kunnen omslaan.
In het kort
- Tijdens het weekend van 31 oktober en 1 november vonden meerdere grote reddingsacties plaats in de Oostenrijkse en Beierse Alpen.
- Bij de Hochkönig duurde een reddingsactie maar liefst 14 uur. Op de Zugspitze raakten twee jonge bergbeklimmers vast in kniehoog sneeuw.
- Sneeuw, ijs en slecht zicht maakten de reddingen gevaarlijk. Op meerdere plekken konden helikopters aanvankelijk niet vliegen.
14 uur durende reddingsactie bij de Hochkönig
Een van de zwaarste reddingsacties vond plaats op de Königsjodler, een bekende maar zeer uitdagende klettersteig in het Oostenrijkse Hochkönigmassief. Drie jonge Duitse bergbeklimmers begonnen zaterdagmiddag aan de tocht, ondanks een slechte weersverwachting en waarschuwingen van een andere bergbeklimmer.
Op ongeveer 2600 meter hoogte kon een van hen door uitputting niet meer verder. De 20-jarige Duitser sloeg rond 19.00 uur alarm, terwijl zijn twee metgezellen hun tocht voortzetten richting het Matrashaus op 2941 meter hoogte.
Elf bergredders begonnen aan een gevaarlijke tocht naar de achtergebleven klimmer. Door sneeuwval, ijzel en slecht zicht kon een reddingshelikopter niet worden ingezet. De redders bereikten de onderkoelde man pas kort voor middernacht.
Bergredders moesten door 20 centimeter verse sneeuw
De afdaling bleek minstens zo lastig als de tocht omhoog. Er was ongeveer 20 centimeter sneeuw gevallen, waardoor het pad nauwelijks meer zichtbaar was. Op de steile hellingen ontstonden bovendien kleine sneeuwverschuivingen. De bergredders moesten de man met touwen beveiligen om hem veilig naar beneden te begeleiden.
Pas zondagochtend om 08.18 uur bereikte de reddingsploeg de Erichhütte. De operatie had in totaal 14 uur geduurd.
Volgens de bergredding had de situatie fataal kunnen aflopen. De reddingsdiensten benadrukken dat een goede voorbereiding, het serieus nemen van weerswaarschuwingen en tijdig omkeren essentieel zijn bij bergtochten.
Ook op de Zugspitze gaat het mis: vast in kniehoog sneeuw
Op de Zugspitze, de hoogste berg van Duitsland, kwamen zondagochtend twee jonge bergbeklimmers in de problemen. Een 21-jarige Duitser en zijn 17-jarige metgezellin waren om 01.30 uur vanuit Ehrwald vertrokken. Via de klettersteig Stopselzieher wilden ze de top bereiken om daar de zonsopkomst te bekijken.
Op ongeveer 2500 meter hoogte werden de winterse omstandigheden te zwaar. Op sommige plekken zakten de twee tot hun knieën weg in de sneeuw. Verder klimmen vonden ze te gevaarlijk.
De twee gingen vervolgens uit elkaar. De 21-jarige begon aan de afdaling, terwijl de 17-jarige vrouw de hulpdiensten belde.
Omdat een helikopter door het slechte weer aanvankelijk niet kon vliegen, gingen zeven bergredders vanuit het bergstation van de Zugspitzbahn op pad. Uiteindelijk kon de jonge vrouw alsnog met een politiehelikopter worden gered. Na onderzoek in het ziekenhuis van Garmisch-Partenkirchen mocht ze het ziekenhuis zonder verwondingen verlaten.
Drie jonge wandelaars overnachten noodgedwongen in berghut
Ook op de Hochstaufen, vlak bij het Duitse Bad Reichenhall, liep een bergtocht zondag uit op een grote reddingsactie. Drie jonge mannen van 17, 20 en 22 jaar waren onderweg via de uitdagende route Steinerne Jäger.
Hoewel de Hochstaufen met 1771 meter een stuk lager is dan de Zugspitze en de Hochkönig, is het terrein er steil, rotsachtig en op sommige plaatsen bijzonder gevaarlijk. Door sneeuw, kou en uitputting kon de 22-jarige niet meer verder.
Zijn twee metgezellen bleven bij hem en schakelden de bergredding in. Door slecht zicht, sneeuwval en technische problemen kon een helikopter de groep niet ophalen.
Uiteindelijk begeleidden de redders de drie mannen, beveiligd met touwen, verder omhoog naar het Reichenhaller Haus. Deze berghut was eigenlijk al gesloten voor het seizoen, maar de huttenwaard ving de drie mannen op zodat ze er konden overnachten.
Voor de 21 betrokken reddingswerkers zat de operatie er pas diep in de nacht op. Na een inzet van ongeveer acht uur bereikten zij weer het dal.
Herfst in het dal, winter op de berg
De drie reddingsacties laten zien hoe groot de verschillen tussen het dal en de hoger gelegen berggebieden in deze tijd van het jaar kunnen zijn. Terwijl je op lagere hoogtes nog volop kunt genieten van herfstkleuren en relatief milde temperaturen, zijn veel hogere wandelroutes inmiddels bedekt met sneeuw en ijs.
Vooral steile wandelpaden, klettersteigen en routes over rotsachtig terrein kunnen daardoor gevaarlijk worden. Markeringen verdwijnen onder de sneeuw en natte rotsen kunnen veranderen in gladde ijsplaten. Bovendien zijn de dagen korter en zijn veel berghutten en bergliften al gesloten.
Wie in november nog de bergen in wil, doet er daarom goed aan om vooraf de actuele omstandigheden te controleren, een route te kiezen die past bij het seizoen en voldoende tijd voor de terugweg in te plannen. Ook is het belangrijk om rekening te houden met onverwachte sneeuwval en vroeg invallende duisternis.
De afgelopen dagen hebben duidelijk gemaakt dat een herfstwandeling op hoogte inmiddels een serieuze winterse bergtocht kan zijn.