Een overnachting in een berghut hoort voor veel wandelaars bij het avontuur. Alleen kunnen er tussen de houten wanden en matrassen ook minder welkome gasten schuilgaan. Bedwantsen komen niet alleen voor in hotels en hostels, maar soms ook in berghutten. Met een paar eenvoudige maatregelen verklein je de kans dat ze via je rugzak verder reizen naar de volgende hut of naar huis.
In het kort
Een bedwantsenplaag heeft weinig te maken met gebrekkige hygiëne. De insecten worden vooral door reizigers verspreid. Ze verstoppen zich in de naden van rugzakken, slaapzakken, kleding en andere spullen en worden zo ongemerkt naar een volgende slaapplaats gebracht.
Dat kan gebeuren in een eenvoudig huttenlager, maar net zo goed in een luxe hotel, trein of woning. Berghutten bieden door hun vele houten wanden, naden, kieren en moeilijk bereikbare hoeken wel relatief veel schuilplaatsen. Daardoor kan het lastiger zijn om de dieren snel te ontdekken en volledig te bestrijden.
Volgens de Duitse Alpenvereniging worden jaarlijks ongeveer vijftien tot twintig aangesloten berghutten met bedwantsen geconfronteerd. Dat komt neer op ongeveer 5% van de DAV-hutten. Het gaat hierbij alleen om hutten binnen het Duitse Alpenverenigingsnetwerk en dus niet om alle berghutten in de Alpen.
De kans dat je tijdens één huttenovernachting bedwantsen tegenkomt, blijft daarmee beperkt. Toch neemt het aantal meldingen volgens de Alpenvereniging toe, net als bij accommodaties in het dal. Vroege herkenning is belangrijk, omdat één meegenomen insect zich via bagage naar andere hutten, hotels of woningen kan verspreiden.
Volwassen bedwantsen zijn plat, ovaal en roodbruin. Ze worden ongeveer drie tot zes millimeter groot, maar zijn overdag vaak lastig te zien. De dieren zijn vooral ’s nachts actief en verstoppen zich overdag in smalle kieren rond de slaapplaats.
Let bij het bed of huttenlager op:
Controleer vooral naden van matrassen, verbindingen van het bedframe, plinten en spleten in houten wandbekleding. Je hoeft daarvoor niet de hele kamer overhoop te halen. Een korte visuele controle rond je eigen slaapplaats is voldoende.
Bijtwondjes alleen vormen geen bewijs. De huidreactie kan pas dagen later ontstaan en lijkt vaak op een beet van een mug of vlo. Sommige mensen krijgen bovendien helemaal geen zichtbare reactie.
Je kunt bedwantsen niet volledig voorkomen, maar je kunt wel voorkomen dat je ze zelf vanuit een eerdere accommodatie meeneemt.
Was je lakenzak of huttenslaapzak en geschikte kleding vóór de tocht. De Duitse Alpenvereniging adviseert minimaal 40 °C en bij voorkeur 60 °C, in een lang wasprogramma. Controleer wel altijd eerst het waslabel.
Verdeel je bagage daarnaast over afsluitbare zakken. Gebruik bijvoorbeeld aparte zakken voor:
Dit maakt het eenvoudiger om je uitrusting gesloten te houden en na een verdachte overnachting gericht te behandelen.
De belangrijkste regel is eenvoudig: leg je rugzak, kleding of huttenslaapzak niet onnodig op andere bedden. Bedwantsen leven meestal dicht bij plekken waar mensen slapen en kunnen zich gemakkelijk in naden en plooien van bagage verstoppen.
Houd je rugzak gesloten en plaats hem zo ver mogelijk van het bed. Gebruik een bagagerek, stoel of haak wanneer die beschikbaar is. Sommige berghutten vragen gasten om rugzakken buiten de slaapzaal of op een aangewezen plek neer te zetten. Volg altijd de instructies van het huttenpersoneel.
Bewaar gedragen kleding in een goed afgesloten zak. Daarmee voorkom je niet alleen dat losse spullen overal in de slaapzaal liggen, maar beperk je ook het aantal potentiële schuilplaatsen in je bagage.
Een huttenslaapzak is overigens geen beschermend schild tegen bedwantsen. De insecten kunnen zich ook daarin of in de rest van je rugzak verstoppen. Een lakenzak blijft belangrijk voor de hygiëne in de hut, maar vervangt de andere voorzorgsmaatregelen niet.
Wil jij op de hoogte blijven van het laatste nieuws uit de bergen, verrast worden met leuke tips en aantrekkelijke aanbiedingen ontvangen? Schrijf je nu in en ontvang 'm iedere week in je mailbox.
Zie je zwarte sporen, een verdacht insect of huidjes rond je slaapplaats? Meld dit dan direct bij de huttenwaard of een medewerker. Probeer niet zelf met sprays, insectenmiddelen of schoonmaakmiddelen aan de slag te gaan.
Verplaats je spullen ook niet op eigen initiatief naar verschillende delen van de hut. Daarmee kun je eventuele bedwantsen juist verder verspreiden. Het huttenpersoneel kan de slaapplaats controleren en bepalen of je naar een andere plek moet verhuizen.
Maak eventueel een duidelijke foto van het insect of de gevonden sporen. Vind je een los insect, bewaar dit dan indien mogelijk afgesloten in een zakje of potje. Een professional kan zo gemakkelijker vaststellen of het werkelijk om een bedwants gaat.
Controleer na een verdachte overnachting je rugzak en huttenslaapzak voordat je verdergaat. Doe dat bij voorkeur buiten of boven een lichte, gladde ondergrond. Een badkamer of douchebak kan ook geschikt zijn, omdat een wegkruipend insect daar beter zichtbaar is.
Schud je spullen niet uit op een ander bed, in een gezamenlijke gang of midden in de volgende slaapzaal. Bewaar verdachte kleding en textiel in afgesloten zakken.
Is er daadwerkelijk een bedwants gevonden, overleg dan met de huttenwaard over de vervolgstappen. Neem bij een meerdaagse huttentocht ook contact op met je volgende accommodatie. Daarmee geef je het personeel de mogelijkheid om voorzorgsmaatregelen te nemen en voorkom je dat de dieren ongemerkt verder worden verspreid.
Heb je niets verdachts gezien, dan is er meestal geen reden tot paniek. Controleer je bagage na een huttentocht wel voordat je alles in de slaapkamer opbergt.
Vermoed je dat je in een besmette ruimte hebt geslapen? Volg dan deze stappen:
Vind je levende dieren of duidelijke sporen, schakel dan een professional in. Zelf bestrijden is lastig en onjuist gebruik van insectenmiddelen kan het probleem verergeren of de dieren verder door de woning verspreiden.
In de meeste gevallen niet. Een rugzak of huttenslaapzak kan vaak worden behandeld, afhankelijk van het materiaal. Gooi verdachte spullen in ieder geval nooit onverpakt weg. Een insect kan onderweg ontsnappen en zich op een andere plek vestigen.
Lukt wassen, drogen of invriezen niet, houd het voorwerp dan afgesloten en bespreek de mogelijkheden met een professionele bestrijder. Alleen een tijdje in een vuilniszak laten zitten is geen betrouwbare oplossing. Bedwantsen kunnen lange tijd zonder bloedmaaltijd overleven.
Bedwantsen zijn vervelend, maar geen reden om een huttentocht te vermijden. Het belangrijkste is dat je je rugzak niet op het bed legt, gedragen kleding afgesloten bewaart en alert bent op verdachte sporen.
Merk je tijdens of na de tocht iets op, handel dan rustig en zorgvuldig. Door bagage apart te houden en textiel direct op de juiste manier te behandelen, verklein je de kans dat een enkele bedwants uitgroeit tot een probleem in de volgende berghut of thuis.
Veelgestelde vragen over bedwantsen in berghutten
Thijs is een bergliefhebber op twee wielen. Hij komt van jongs af aan in de bergen om te wielrennen, wandelen en skiën. Bij menig cyclo stond hij aan de start en inmiddels hangt er regelmatig een fietskar achter zijn racefiets met daarin zijn twee dochters. Thijs is al jarenlang betrokken bij Indebergen en expert op het gebied van wielrennen in de bergen.
