Een plotselinge weersomslag heeft afgelopen vrijdag voor flinke problemen gezorgd in Val di Fassa in de Dolomieten. Op meer dan 2500 meter hoogte werden windstoten van ruim 110 km/u gemeten, waardoor verschillende bergliften uit veiligheidsoverwegingen moesten stoppen. Op vier locaties werden bij elkaar ongeveer 1200 wandelaars door de sluitingen getroffen. Circa 800 van hen moesten door brandweer, bergredding en liftmedewerkers worden geholpen of naar het dal worden begeleid.
De problemen ontstonden vrijdagmiddag 28 augustus toen het weer in Val di Fassa snel verslechterde. Vooral hoger in de bergen waaide het uitzonderlijk hard. Boven de 2500 meter werden windstoten van meer dan 110 km/u gemeten.
De harde wind maakte het te gevaarlijk om verschillende bergliften te laten draaien. Onder meer de liften bij Ciampac, Sass Pordoi, Buffaure en Col Rodella werden stilgelegd. Op dat moment waren er nog honderden wandelaars boven op de berg.
Vooral bij Ciampac en Sass Pordoi was de situatie omvangrijk. Bij Ciampac zaten ongeveer 400 wandelaars vast nadat de liften waren gestopt. Zij werden met busjes en voertuigen van de vrijwillige brandweer en het liftbedrijf naar beneden gebracht.
Bij Sass Pordoi waren zelfs ongeveer 600 mensen betrokken. Ongeveer 200 wandelaars werden door de brandweer en bergredding via de Forcella Pordoi te voet richting het dal begeleid. Voor ouderen, kinderen en andere mensen voor wie zo'n afdaling te zwaar was, werd gewacht totdat de kabelbaan later op de avond veilig genoeg kon worden herstart.
Ook bij Buffaure en Col Rodella waren er problemen. Op beide locaties ging het om ongeveer honderd mensen.
Opgeteld werden daarmee rond de 1200 wandelaars geraakt door het stilvallen van de liften. Niet iedereen hoefde daadwerkelijk te worden geëvacueerd: volgens de officiële balans van de provincie Trentino werden ongeveer 800 wandelaars door hulpdiensten geholpen of begeleid.
Normaal gesproken kan bij een noodsituatie in de bergen een reddingshelikopter worden ingezet, maar door de extreme wind was dat deze keer geen optie. De hulpverlening moest daarom grotendeels vanaf de grond plaatsvinden.
Bij Sass Pordoi vormden hulpverleners groepen om wandelaars veilig over het bergpad naar beneden te begeleiden. Een man van rond de zestig kreeg tijdens de afdaling plotseling problemen met zijn benen en moest per brancard verder naar beneden worden gebracht.
Ook enkele wandelaars die op eigen gelegenheid probeerden af te dalen raakten gewond. Eén persoon liep bij een val letsel aan een been op. Een andere wandelaar viel en liep hoofdletsel op. In dat geval werd de noodoproep volgens Rai automatisch geactiveerd door een Apple Watch. Omdat de helikopter niet kon vliegen, moesten ook deze gewonden door reddingswerkers te voet en per brancard naar beneden worden gebracht.
Niet alleen hoog in de bergen veroorzaakte de wind problemen. In Val di Fassa vielen op verschillende plaatsen bomen om. Vanwege het risico op verdere boomval werden tijdens het noodweer ook de wegen over de Passo San Pellegrino en Passo Manghen afgesloten. De fietsroute tussen Penia en Canazei ging eveneens tijdelijk dicht.
Voor Trentino gold die dag een gele waarschuwing vanwege het onstuimige weer. Naast zware windstoten waarschuwden de autoriteiten ook voor stevige onweersbuien, hagel, bliksem en grote hoeveelheden neerslag in korte tijd.
De gebeurtenissen in Val di Fassa laten zien hoe snel omstandigheden hoog in de bergen kunnen veranderen. Bergliften hebben maximale windsnelheden waarbij ze veilig kunnen functioneren. Wordt die grens overschreden, dan kan een lift uit veiligheidsoverwegingen worden stilgelegd.
Voor wandelaars die een bergbaan gebruiken om terug te keren naar het dal kan dat grote gevolgen hebben. Een geplande eenvoudige afdaling met de lift verandert dan ineens in een veel langere tocht te voet. In extreem weer kan zelfs die afdaling te gevaarlijk zijn.
Wie met een berglift omhoog gaat, doet er daarom goed aan ook tijdens een zonnige start van de dag de weersverwachting en eventuele waarschuwingen te controleren en rekening te houden met een alternatief wanneer een lift niet meer kan rijden.
De redactie van In de bergen voorziet je dagelijks van de laatste informatie op het gebied van vakantie in de bergen. Het team bestaat uit redacteuren met veel bergervaring en een passie voor, je raadt het al, de bergen.
